Dünya Sağlık Örgütü’nün 2022 yılı verilerine göre, dünya genelinde yaklaşık on dokuz milyon sekiz yüz bin kişi kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybetti. Bu ölümlerin büyük çoğunluğunu kalp krizi ve inme oluştururken, Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2023 verileri de Türkiye’de her üç ölümden birinin dolaşım sistemi hastalıklarına bağlı olduğunu ortaya koyuyor. Bu grupta her on ölümden yaklaşık dördü kalp krizi nedeniyle gerçekleşiyor, bu da ülkemizde her yıl on binlerce kişinin kalp krizine bağlı yaşamını yitirdiğini gösteriyor. Acıbadem Kartal Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Redwan Seid Busery, üstelik kalp krizlerinin genç erişkinlerde artış gösterdiğini vurgulayarak, “Kalp krizleri genellikle elli-yetmiş yaş aralığında görülmektedir. Ancak, son yıllarda yaşam tarzındaki değişimler ve belirti vermeyen risk faktörleri nedeniyle erken başlangıçlı, yani kırk beş yaş altı kalp krizi vakalarında dikkat çekici bir artış olduğu belirtilmektedir. Uluslararası çalışmalar, tüm kalp krizi vakalarının yaklaşık yüzde beş–on’unun kırk beş yaş ve altındaki kişilerde görüldüğünü ve bu oranın son on–on beş yılda kademeli olarak yükseldiğini göstermektedir” diyor.
GİZLİ RİSK FAKTÖRLERİNE DİKKAT!
Kalp krizi (tıbbi adıyla miyokard enfarktüsü), kalbi besleyen koroner damarların ani şekilde tıkanmaları sonucu kalp kasına yeterli kan ve oksijenin ulaşamaması ile ortaya çıkan ve hayati tehlike taşıyan klinik bir tablo. Bu tıkanma çoğunlukla damar duvarında bulunan aterosklerotik plağın yırtılması ve bölgede hızla pıhtı oluşmasıyla gelişiyor. Kardiyoloji Uzmanı Dr. Redwan Seid Busery, özellikle sigara, obezite, sağlıksız beslenme ve yoğun stresin genç erişkinlerde kalp krizi riskini hızla yükselttiğine dikkat çekerek, “Bunlara ek olarak, özellikle ailevi kolesterol sorunları, yüksek tansiyon ve insülin direnci gibi çoğu zaman belirti vermeden ilerleyen ‘gizli’ risk faktörleri genç erişkinlerde fark edilmeden yıllarca damar hasarı oluşturabilmektedir” bilgisini veriyor.
ERKEN FARKINDALIK VE ÖNLEMLER
Dr. Redwan Seid Busery, bu nedenle, ailede erken yaşta kalp hastalığı öyküsü olan veya kolesterol, tansiyon ve diyabet gibi metabolik riskler taşıyan genç yaş grubundaki kişilerin düzenli olarak taranmalarının büyük önem taşıdığını belirterek, “Erken farkındalık, zamanında yapılan kontroller ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları genç yaş grubunda kalp krizinin önemli ölçüde önlenmesini sağlayabilmektedir” diyor.
Kardiyoloji Uzmanı Dr. Redwan Seid Busery, genç yaşta görülen kalp krizinin sekiz nedenini anlattı; önemli öneriler ve uyarılarda bulundu:
- Sigara ve tütün ürünleri: Sigara içen bireylerde kalp krizi riski üç kat artıyor.
- Ailevi hiperkolesterolomi: Genetik olarak yüksek LDL kolesterol seviyeleri önemli bir risk faktörü.
- Obezite, insülin direnci ve diyabet: Metabolik bozukluklar kalp krizi riskini artırıyor.
- Düşük fiziksel aktivite: Düzenli egzersiz yapmamak risk faktörlerini artırıyor.
- Erken yaş hipertansiyonu: Kontrolsüz yüksek tansiyon damar duvarını yıpratıyor.
- Viral enfeksiyonlar ve miyokardit: Özellikle COVID-19 sonrası ciddi aritmilere yol açabiliyor.
- Psikososyal stres, anksiyete ve uyku bozuklukları: Kronik stres kalp krizi riskini artırıyor.
- Uyarıcı maddeler ve enerji içecekleri: Ani koroner damar spazmına neden olabiliyor.
