GİZEMLİ GÖRÜNTÜLER
Nisan ayında İran hava sahası üzerinde görev yapan bir ABD Hava Kuvvetleri F-15 savaş uçağının düşürülmesi sonrası pilotun kurtarma operasyonunda verdiği ifade, ABD istihbarat topluluğunda geniş yankı uyandırdı. Konuya yakın dört kaynağa göre pilot, uçaktan fırlatılmadan hemen önce havada birden fazla İran insansız hava aracının birbirleriyle bağlantılı bir şekilde hareket ettiğini belirtti. Pilotun tarifine göre, bu İHA’lar büyük İHA’ların altında daha küçük İHA’ların bulunduğu ve görünüm olarak bir denizanasını andıran benzersiz bir formasyon sergiliyordu.
BİR İHA MAYIN TARLASI
Kaynaklardan biri, pilotun gözlemini “birbiriyle bağlantılı ve tek bir yapı gibi hareket eden çok sayıda İHA” şeklinde aktarırken, bir diğeri ise pilotun havada “bir İHA mayın tarlası” gördüğünü ifade ettiğini belirtti. F-15’in düşürülme nedeni üzerindeki incelemeler devam ederken, ilk değerlendirmeler bu İHA formasyonunun Amerikan savaş uçağının vurulmasına katkı sağlamış olabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Ancak bu konuda henüz kesin bir sonuca ulaşılamadı.
KİMLİK VE KURTARMA OPERASYONU
İki kişilik mürettebata sahip F-15’in düşürülmesinin ardından ABD güçleri geniş çaplı bir arama-kurtarma operasyonu başlattı. Pilot, fırlatma sonrasında birkaç saat içinde kurtarılırken, silah sistemleri subayının İran güçlerine yakalanmamak için dağlık bölgede bir günden uzun süre saklandığı ve daha sonra başarıyla kurtarıldığı öğrenildi. Silah sistemleri subayının da aynı İHA formasyonunu görüp görmediği ise henüz bilinmiyor. Kurtarma çalışmaları sırasında ikinci bir ABD uçağı olan A-10’un da düşürüldüğü, ancak pilotunun İran hava sahası dışında güvenli bir şekilde fırlatıldığı belirtildi.
İSTİHBARAT ÇELİŞKİSİ
ABD istihbarat yetkilileri, pilotun anlattıklarının nasıl yorumlanması gerektiği konusunda fikir birliğine varamadı. Kaynaklara göre pilot, kaza sırasında sarsıntı ve beyin travması etkileri yaşamıştı. Ayrıca bu olay, İran savaşı sırasında aynı pilotun ikinci kez uçağının düşürülmesi olarak kayıtlara geçti. Pilotun daha önce de çatışmanın ilk dönemlerinde Kuveyt güçlerinin dost ateşi sonucu düşürülen pilotlar arasında yer aldığı ifade edildi. Pilotun gerçekten de ABD istihbaratının daha önce tespit etmediği gelişmiş bir kabiliyete mi tanıklık ettiği, yoksa bir test faaliyeti mi gördüğü ya da gözlemin farklı bir şekilde mi açıklanabileceği soruları hararetle tartışılmaya devam ediyor. Kaynaklardan biri, sorgulamayı yürüten yetkililerin pilota “Gördüğünü söylediğin şeyi gördüğünden emin misin?” şeklinde sorular yönelttiğini aktardı.
TEKNİK AÇIKLAMA VE TEHDİT
CNN’in haberine göre, pilotun tarif ettiği kabiliyet teknik olarak “one-to-many meshed networking” olarak adlandırılıyor. Bu sistem, genel olarak bir operatörün aynı anda birden fazla İHA’yı yönetebilmesine olanak tanıyor. Kaynaklar, Rusya ve Çin’in bu tür bir kabiliyete sahip olduğunun değerlendirildiğini belirtirken, İran’ın da insansız hava aracı teknolojilerinin geliştirilmesinde bu ülkelerden destek aldığına dair çeşitli raporlar bulunduğunu ifade etti. Uzmanlar, böyle bir kabiliyetin askeri açıdan önemli sonuçlar doğurabileceğini belirtiyor. Drone savaşı ve savunma modernizasyonu alanında çalışan Cachai şirketinin kurucusu Emma Bates, koordineli şekilde hareket edebilen ve belirli bir formasyonu koruyabilen İHA sürülerinin ciddi bir tehdit oluşturabileceğini söyledi. Öte yandan, ABD ile İran arasında geçen hafta ilan edilen ateşkes kapsamında başlayan ve 60 günlük bir müzakere sürecini öngören görüşmeler sürüyor. Görüşmelerin ağırlıklı olarak İran’ın nükleer programına odaklanması beklenirken, tarafların farklı başlıkları da gündeme getirdiği belirtiliyor.
Kaynak: savunmatr.com